Παρασκευή, 19 Φεβρουαρίου 2016

Τεράστιοι κρατήρες, πανύψηλα βουνά και... ηφαίστεια πάγου - Η απίστευτη γεωλογία του Πλούτωνα

Πριν από μερικές δεκαετίες δεν θα μπορούσαμε καν να φανταστούμε πως σήμερα θα μελετάμε τα γεωλογικά χαρακτηριστικά άλλων πλανητών. Με την συγκλονιστική εξέλιξη της τεχνολογίας όμως, αυτό κατέστη εφικτό.
Οι εικόνες που έχουμε από τον μακρινό πλανήτη (νάνο) στο ηλιακό μας σύστημα είναι εξωπραγματικές. Πλέον τα ρομποτικά μηχανήματα που έχουν σταλθεί τόσο στον Πλούτωνα, όσο και σε άλλους πλανήτες όπως ο Αρης, μεταδίδουν απίθανα δεδομένα στους επιστήμονες. Εξετάζοντας τις εικόνες που έστειλε το διαστημόπλοιο New Horizons, οι άνθρωποι στην NASA μελέτησαν εκτενώς την γεωλογία του Πλούτωνα, που φαντάζει προϊόν επιστημονικής φαντασίας.
Η περιοχή με τους αμέτρητους, τεράστιους κρατήρες


Το πρώτο ενδιαφέρον χαρακτηριστικό που παρατήρησαν οι γεωλόγοι της αμερικανικής υπηρεσίας, ήταν οι πάρα πολλοί κρατήρες που εμφανίζονται σε συγκεκριμένα σημεία του πλανήτη. Οι επιστήμονες εικάζουν ότι έχουν δημιουργηθεί από συνεχόμενες θραύσεις πάγου σε συνδυασμό με διάφορες εξατμίσεις στοιχείων της περιοχής.
Εχοντας ακτίνα που σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνάει τα 100 χιλιόμετρα, αλλά και βάθος μερικών δεκάδων χιλιομέτρων, οι κρατήρες δημιουργούν στην ανθρώπινη φαντασία εξωπραγματικές εικόνες. Σαν αυτές που φαντάζονται οι πιο... τρελοί επιστήμονες. Φανταστείτε μια περιοχή στην Γη, όπου θα υπήρχαν εκατοντάδες «τρύπες» τεραστίου μεγέθους...
Τα βουνά, οι πεδιάδες και οι παγετώνες – Καμία σχέση με την Γη

Σε σχέση με την Γη, ο Πλούτωνας είναι ένας πραγματικά μικρός πλανήτης. Ωστόσο, τα γεωλογικά του χαρακτηριστικά είναι πραγματικά εντυπωσιακά. Εντυπωσιακές οροσειρές, σαν να είναι βγαλμένες από μυθιστόρημα του Τόλκιν, ατελείωτες πεδιάδες αλλά και... τρομακτικές χαράδρες ανάμεσα στα ανώμαλα εδάφη του παγωμένου πλανήτη-νάνου.
Οι λόφοι που... επιπλέουν

Πάνω στον Πλούτωνα, υπάρχουν αρκετές περιοχές παγωμένου αζώτου, που φαίνεται να «κουβαλάνε» κάτι πολύ ιδιαίτερο. Θραύσματα παγωμένου νερού, που έχουν ενοποιηθεί δημιουργώντας λόφους πάνω στις περιοχές αζώτου που επιπλέουν. Με αυτόν τον τρόπο, φαίνεται σαν να έχει ο Πλούτωνας λόφους που περιφέρονται πάνω στην επιφάνεια του. Τα παγωμένα βουνά του πλανήτη, που βρίσκονται περιφερειακά των λόφων, φαίνεται πως έχουν δημιουργήσει αυτό το αποτέλεσμα.
Οι λόφοι, σαν μινιατούρες των γύρω επιβλητικών βουνών, είναι άλλο ένα παράδειγμα της εντυπωσιακής γεωλογικής δραστηριότητας του πολύ μακρινού πλανήτη.
Τα ηφαίστεια πάγου

Στην Γη τα μόνα ηφαίστεια που υπάρχουν, έχουν μέσα τους καυτή λάβα. Στον Πλούτωνα τα πράγματα φαίνεται πως είναι διαφορετικά. Από τις εικόνες του New Horizon οι επιστήμονες έχουν συμπεράνει πως στον μικρό πλανήτη υπάρχει ένα (τουλάχιστον) ηφαίστειο που από το εσωτερικό του, όταν εκρήγνυται, βγαίνει λιωμένος πάγος αντί για λάβα.
Η φράση «λιωμένος πάγος» μπορεί να ακούγεται οξύμωρη, όμως πρέπει να αναλογιστούμε τις εντελώς διαφορετικές συνθήκες που επικρατούν στον Πλούτωνα. Η θερμοκρασία του μακρινού μας πλανήτη είναι πάρα πολύ χαμηλή, με αποτέλεσμα το νερό να έχει μορφή μάγματος. Παρόλα αυτά, οι άνθρωποι της NASA δεν έχουν επιβεβαιώσει αν όντως πρόκειται για ηφαίστειο, ενώ φυσικά παραμένει άγνωστο αν αυτό (σε περίπτωση που όντως είναι ηφαίστειο) παραμένει ενεργό.